محمد مهدى فقيه بحر العلوم
74
مزارات فرزندان بلا فصل ائمه ( ع ) در عراق ( فارسى )
درباره تاريخ وفات و محل دفن زيد ، بين مورخان اختلاف است ؛ برخى نوشتهاند : زيد تا زمان خلافت متوكل عباسى زنده بود و در سامرا از دنيا رفت » . « 1 » بعضى گفتهاند : « زيد در روزگار مستعين بالله ، درگذشت » . « 2 » دسته ديگرى هم نوشتهاند : « زيد در يكى از روستاهاى اصفهان ، به نام « صلهد » ، از جهان چشم فروبست . براى او ، بقعهاى ساخته شده است و زيارتگاهى هم دارد » . « 3 » اما از آنجايى كه تمام اين اقوال ، از مورخان متأخر ذكر شده است ، نمىتوان آنها را پذيرفت . بلكه ابونصر نجارى ، متوفاى بعد از سال 341 ه - . ق ، قائل است كه مأمون الرشيد ، او را در مرو مسموم كرد و به شهادت رساند . « 4 » برخى نيز تصريح به وفات او ، در خراسان دارند « 5 » و هماكنون آرامگاهى در شهرستان « بيرجند » ، در روستاى « آفريز » ، به او منسوب است كه كرامات زيادى هم از او نقل مىنمايند . 28 . سلطان على / بغداد / منطقه مربعه اين آرامگاه در منطقه مربعه شهر بغداد ، در خيابان رشيد و كنار جامع سلطان على ، واقع شده و از زيارتگاههاى مهم شهر بغداد است . در گذشته ، بهصورت
--> ( 1 ) . بدايع الانساب ، تفرشى ، ص 32 ؛ بدر فروزان ، حاج شيخ عباس فيض نسابه ، ص 53 ؛ اختران تابناك ، شيخ ذبيحالله محلاتى ، ج 1 ، ص 248 ؛ بحارالانوار ، علامه مجلسى ، ج 48 ، ص 315 ؛ تحفهالعالم ، سيدجعفر بحرالعلوم ، ج 2 ، صص 36 و 42 ؛ آرامگاههاى خاندان پاك پيامبر ( ص ) ، سيد عبدالرّزاق كمونه ، ص 144 ؛ سفينة البحار ، شيخ عباس قمى ، ج 1 ، ص 579 ؛ عيون اخبار الرضا ، شيخ صدوق ، ج 2 ، ص 233 . ( 2 ) . حياة الإمام موسى بن جعفر ، ج 2 ، ص 424 . ( 3 ) . تحفهالأزهار ، ج 3 ، ص 373 . ( 4 ) . سرالسلسله العلويه ، ص 37 ؛ مستدركات علم رجال الحديث ، ج 3 ، ص 487 ؛ عمدة الطالب ، ص 251 . ( 5 ) . الشجرهالمباركه ، امام فخر رازى ، ص 113 ؛ اختران تابناك ، ج 1 ، ص 247 .